อาการปวดหลังเรื้อรังในคุณแม่ตั้งครรภ์

อาการปวดหลังเรื้อรัง หรืออาการปวดหลังหลังคลอด (Postpartum Pain) นั้น เป็นภาวะต่อเนื่องมาจากช่วงตั้งครรภ์ เพราะด้วยสรีระที่เปลี่ยนแปลง รวมถึงฮอร์โมนต่างๆ ในช่วงตั้งครรภ์ที่มีผลทำให้การเคลื่อนไหวของข้อต่อมีความผิดปกติ เวลาเดินจะรู้สึกเหมือนมีเสียงดังที่เข่า และมักมีอาการปวด ช่วงข้อต่อที่หลัง และร้าวลงไปสะโพกหรือหัวหน่าว ซึ่งสาเหตุที่เรื้อรังมาถึงช่วงหลังคลอด เกิดจาก... 

1.ปวดหลังตั้งแต่ก่อนตั้งครรภ์ คุณแม่ที่มีอาการปวดหลังอยู่ก่อนแล้ว มักจะมีอาการเพิ่มขึ้นได้ ซึ่งในน้ำหนักที่เพิ่มขึ้นในระหว่างตั้งครรภ์ ทำให้ต้องเดินแอ่นตัวไปข้างหลังมากขึ้นกล้ามเนื้อไหล่ กล้ามเนื้อหลัง รวมถึงขาจึงต้องช่วยพยุงร่างกาย เพราะช่วงสะโพกอ่อนแรงลงจากการรับน้ำหนักที่มากเกินไป ทำให้เกิดการไม่สมดุลของโครงสร้างกล้ามเนื้อกระดูก และเรื้อรังจนถึงหลังคลอดได้ 

2.ใช้ชีวิตประจำวันแบบผิดท่า หลังคลอดคุณแม่มักกังวลอยู่กับการเลี้ยงลูก หรือใช้ชีวิตประจำวันในท่าที่ไม่เหมาะสม เช่น ท่านั่ง ท่านอน การเดิน การยืน รวมถึงท่าในการให้นมที่ไม่ถูกต้อง คุณแม่ส่วนมากมีความตั้งใจในการให้นมลูกมากจนอาจเกร็ง เมื่อเกร็งมากๆ เข้า ก็ทำให้เกิดการดึงรั้งของกล้ามเนื้อจนมีอาการเจ็บปวดได้ 

3.ไม่ได้กายบริหารตั้งแต่เนิ่นๆ คุณแม่ส่วนมากมักกังวลกับการเลี้ยงลูกมากเกินไป จนอาจจะไม่ได้ให้ความสำคัญกับการออกกำลังกาย หรือกายบริหารกล้ามเนื้อหน้าท้องให้กลับมาแข็งแรง จนทำให้มีการหดเกร็งของกล้ามเนื้อหลังเรื้องรัง จนมีอาการปวดตามมา

ซึ่งหากปล่อยให้มีอาการโดยไม่ได้รับการฟื้นฟูโครงสร้างกล้ามเนื้อนานเกิน 3 เดือน อาการอาจสะสมจนกลายเป็นปัญหาเรื้อรัง และนำไปสู่โรครุนแรงต่างๆ ได้ เช่น หมอนรองกระดูกสันหลังทับเส้นประสาท หมอนรองกระดูกเสื่อม ข้อกระดูกเสื่อมกล้ามเนื้ออ่อนแรง จนถึงขั้นเป็นอัมพาตได้ในที่สุด

วิธีรักษาอาการปวดเรื้อรัง 
1. ทานยาแก้ปวด โดยทั่วไปยาแก้ปวด เช่น ยาพาราเซตามอลสามารถทานได้ แต่หากคุณแม่ที่มีอาการปวดหลังมากตั้งแต่ช่วงตั้งครรภ์ คุณหมอจะไม่แนะนำให้ทานยาคลายกล้ามเนื้อ เพราะอาจมีผลต่อระบบหัวใจของลูกในท้องได้

2.นวดบำบัด นอกจากการทานยาแก้ปวดแล้ว การรักษาด้วย วิธีนวดประคบก็ถือว่าได้ผลดีสำหรับคุณแม่ ที่มีอาการปวดหลังในช่วงหลังคลอด ซึ่งสามารถใช้การประคบร้อน โดยร่วมกับการนวดด้วยน้ำมันสมุนไพร หรือน้ำมันที่มีกลิ่นหอมช่วยผ่อนคลาย 

3.ให้นมอย่างผ่อนคลาย คุณแม่มือใหม่ที่ยังให้นมในท่าเกร็งๆ หรืออยู่ในท่าที่ผิด กังวลว่าจะให้นมไม่ถูก หรืออุ้มลูกไม่ได้ทำให้เกิดการเกร็งกล้ามเนื้อโดยไม่รู้ตัว จนมีอาการเจ็บปวดได้ที่สำคัญยังส่งผลให้มีน้ำนมน้อยได้ ฉะนั้นเวลาให้นมขอให้เป็นไปอย่างธรรมชาติ และให้นมในท่าที่ลูกดูดนมได้สะดวก 

4.ทำกายบริหารง่ายๆ เช่น นั่งเหยียดแตะปลายเท้า หรือนอนงอเข่าชิดอก ซึ่ง 2 ท่านี้จะช่วยยืดกล้ามเนื้อหลังที่หดเกร็งให้คลายตัวและยืดหยุ่นมากขึ้น ส่วนการบริหารกล้ามเนื้อท้องให้แข็งแรง ทำให้ด้วยการเกร็งกล้ามเนื้อหน้าท้องเป็นประจำทั้งขณะยืน นั่ง หรือนอน